میراثآریا _ روستای تاریخی «قروه» در شهرستان ابهر، یکی از مقاصد بکر و کمتر شناختهشدهای است که در خود گنجینهای از هنر معماری اصیل ایرانی، آثار تاریخی ارزشمند و صنایعدستی ماندگار را جای داده است. این روستا نه تنها به دلیل بافت تاریخیاش، بلکه به واسطه هنرمندی مردان و زنان صنعتگرش، مقصدی ایدهآل برای گردشگران علاقهمند به فرهنگ و تاریخ است.
روستای تاریخی قروه؛ نگین معماری صخرهای و کانون پویای گردشگری در شهرستان ابهر
در پهنه گسترده استان زنجان و در حاشیه شهرستان ابهر، روستایی آرمیده است که گویی زمان در آن متوقف شده است. روستای تاریخی «قروه»، نمونهای تمامعیار از همنشینی نبوغ معماری ایرانی با بستر طبیعی کوهستان است. این روستا نه تنها به دلیل آثار تاریخی بیبدیلش، بلکه به واسطه پیشگامی در احیای بافتهای فرسوده و توسعه گردشگری پایدار، امروزه به یکی از قطبهای جذاب گردشگری در منطقه تبدیل شده است.
معماری صخرهای؛ نبوغ در دل سنگ
شاخصترین ویژگی قروه، «معماری صخرهای» آن است. در این سبک، هنرمندان و سازندگان قدیم با درک عمیق از پتانسیلهای محیطی، فضاهای زیستی و خدماتی خود را از دل تختهسنگهای عظیم بیرون کشیدهاند. این معماری، علاوه بر دارا بودن ویژگیهای فنی در حوزه پایداری و عایقبندی طبیعی، جلوهای بصری ایجاد کرده که هر بینندهای را به تحسین وامیدارد. خانههایی که به نظر میرسد از دل کوه روییدهاند، گواهی بر استقامت و سازگاری مردم این سرزمین با شرایط جغرافیایی است.
پیوند تاریخ و هنر در بناهای کهن
در مرکز این روستای تاریخی، دو اثر شاخص قرار دارند که روایتگر تاریخ و فرهنگ اهالی هستند:
-
مسجد تاریخی قروه: این بنا با سقفهای گنبدی و تزئینات آجری اصیل، نه تنها مکانی برای عبادت، بلکه پناهگاهی برای گردهماییهای اجتماعی و فرهنگی مردم در طول قرنها بوده است.
-
حمام تاریخی قروه: این حمام با بهرهگیری از اصول معماری گرمابههای سنتی ایران، دارای بخشهای مختلفی چون سربینه، گرمخانه و خزینه است که بازسازی و حفاظت از آن، دریچهای به سبک زندگی گذشتگان گشوده است.
مرمت و حفاظت؛ کلید پویایی روستا
یکی از نقاط قوت روستای قروه، توجه ویژه به مقوله مرمت و احیاست. با همت ادارهکل میراث فرهنگی استان و مشارکت اهالی، بسیاری از بناهای ارزشمند روستا با استفاده از روشهای سنتی و مصالح بومآورد مرمت شدهاند. این فعالیتها باعث شده تا «قروه» از یک بافت در حال تخریب به یک الگوی موفق در حفاظت از میراث فرهنگی تبدیل شود. مرمتها نه به معنای خشک کردنِ روحِ بنا، بلکه در راستای احیای کارکردی آنها صورت گرفته است.
هنر در دستان صنعتگران
پویایی این روستا تنها به بناهای تاریخی محدود نمیشود؛ بلکه «صنایعدستی» در آن زنده و جاری است. در روستای قروه، زنان و مردان دوشادوش یکدیگر در کارگاههای کوچک و بزرگ مشغول خلق اثر هستند:
-
گلیمبافی: هنر دستان زنان این روستا است که با نقوش هندسی و رنگهای گیاهی، گلیمهایی میبافند که آوازهاش به بازارهای ابهر و زنجان میرسد.
-
سفالگری: مردان و زنان صنعتگر قروهای با استفاده از خاک منطقه، ظروف سفالی کاربردی و تزئینی میسازند که امروزه به عنوان سوغات اصلی روستا، گردشگران را مجذوب خود میکند.
اقامتگاههای بومگردی؛ تجربه زیست اصیل
توسعه گردشگری در قروه با رویکرد «بومگردی» همراه بوده است. چندین اقامتگاه بومگردی در خانههای تاریخی مرمتشده فعالیت میکنند که امکان تجربه یک زندگی روستاییِ تمامعیار را برای گردشگران فراهم کردهاند. صرف غذاهای محلی، استشمام هوای پاک کوهستان و اقامت در فضایی که عطر تاریخ و کاهگل در آن میپیچد، تجربهای تکرارناشدنی است.
روستای قروه با ترکیب هوشمندانه حفاظت از میراث، فعالیتهای صنایعدستی و توسعه زیرساختهای بومگردی، اکنون به الگویی برای توسعه پایدار روستایی در ایران تبدیل شده است. این روستا نه تنها یادگاری از گذشتگان است، بلکه نمونهای از یک جامعه زنده است که میداند چگونه با تکیه بر فرهنگ غنی خود، آیندهای درخشان در حوزه گردشگری برای خود رقم بزند. سفر به قروه، سفر به عمق اصالت ایران است.
انتهای پیام/
نظر شما